Το πραγματικό ψηφιακό στοίχημα της Ελλάδας - ΤΟ ΒΗΜΑ

Original source (on modern site) | Article images: [1] [2]

Κάντε TO BHMA προτιμώμενη πηγή

Ακούμε συχνά ότι η Ελλάδα έγινε ψηφιακή. Και πράγματι, πολλά πράγματα που κάποτε απαιτούσαν ουρές, χαρτιά και σφραγίδες σήμερα γίνονται από το κινητό. Αυτή είναι μια πραγματική πρόοδος και κανείς δεν έχει λόγο να την υποτιμήσει.

Όμως υπάρχει μεγάλη απόσταση ανάμεσα στο να ψηφιοποιείς μια υπηρεσία και στο να μετασχηματίζεις πραγματικά μια οικονομία και μια κοινωνία.

Γιατί υπάρχει και μια άλλη Ελλάδα: η μικρή επιχείρηση που δεν χρησιμοποιεί σύγχρονα ψηφιακά εργαλεία, ο εργαζόμενος που βλέπει την Τεχνητή Νοημοσύνη να αλλάζει τη δουλειά του χωρίς να έχει εκπαιδευτεί και ο επαγγελματίας στην περιφέρεια που δεν διαθέτει τις ίδιες ψηφιακές δυνατότητες με κάποιον σε ένα μεγάλο αστικό κέντρο.

Οι αριθμοί πίσω από την εικόνα

Στην Ελλάδα μόλις το 8,9% των επιχειρήσεων χρησιμοποιεί Τεχνητή Νοημοσύνη, όταν ο ευρωπαϊκός μέσος όρος φτάνει το 20%.

Η υστέρηση είναι αντίστοιχη στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις: μόνο το 56% διαθέτει βασικό επίπεδο ψηφιακής αξιοποίησης, έναντι 71,4% στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Αυτό δεν είναι απλώς τεχνολογικό πρόβλημα. Είναι οικονομικό πρόβλημα. Σημαίνει χαμένες δυνατότητες παραγωγικότητας, μικρότερη ανταγωνιστικότητα και μεγαλύτερη δυσκολία για τις ελληνικές επιχειρήσεις να αξιοποιήσουν την τεχνολογική αλλαγή που ήδη συντελείται.

Το θέμα δεν είναι να έχουμε AI. Είναι τι κάνουμε με αυτήν.

Το ζητούμενο δεν είναι απλώς να έχουμε AI, αλλά τι κάνουμε με αυτήν. Μπορεί να βοηθήσει μια μικρή επιχείρηση να παράγει περισσότερο; Έναν εργαζόμενο να απαλλαγεί από επαναλαμβανόμενες εργασίες; Έναν αγρότη να μειώσει το κόστος παραγωγής; Έναν δημόσιο υπάλληλο να ασχολείται περισσότερο με τον πολίτη και λιγότερο με τη γραφειοκρατία;

Αυτό πρέπει να αρχίσουμε να μετράμε: το αποτέλεσμα και όχι μόνο πόσες πλατφόρμες δημιουργήθηκαν ή πόσα ψηφιακά εργαλεία αγοράστηκαν.

Αυτό είναι και το επόμενο βήμα για το ψηφιακό κράτος. Δεν αρκεί να μεταφέρουμε μια παλιά διοικητική διαδικασία από το χαρτί στην οθόνη. Πρέπει να αναρωτηθούμε αν η ίδια η διαδικασία εξακολουθεί να χρειάζεται.

Η πραγματική ψηφιακή μεταρρύθμιση δεν είναι να ψηφιοποιούμε τη γραφειοκρατία. Είναι, όπου μπορούμε, να την καταργούμε.

Ποιος όμως θα κάνει αυτή τη μετάβαση;

Οι ειδικοί στις Τεχνολογίες Πληροφορικής και Επικοινωνιών αποτελούν μόλις το 2,5% της απασχόλησης στην Ελλάδα, έναντι περίπου 5% στην ΕΕ. Παράλληλα, μόνο το 51% των πολιτών διαθέτει τουλάχιστον βασικές ψηφιακές δεξιότητες, έναντι 60,4% στην Ευρώπη.

Σήμερα ψηφιακή δεξιότητα δεν σημαίνει απλώς ότι κάποιος ξέρει να χρησιμοποιεί μια εφαρμογή. Σημαίνει ότι μπορεί να εργαστεί με νέα εργαλεία, να αξιολογήσει την πληροφορία που παράγει ένα σύστημα AI και να προστατευτεί από ηλεκτρονικές απάτες και να προσαρμόζεται σε έναν κόσμο εργασίας που αλλάζει.

Όταν η τεχνολογία τρέχει γρηγορότερα από τις δεξιότητες, δημιουργείται μια νέα μορφή ανισότητας: ανάμεσα σε όσους μπορούν να την αξιοποιήσουν και σε όσους μένουν πίσω.

Από την κατανάλωση στην παραγωγή τεχνολογίας

Ψηφιακή ανάπτυξη δεν σημαίνει μόνο να αγοράζουμε AI, cloud και λογισμικό. Σημαίνει να δημιουργούμε τεχνογνωσία, προϊόντα και επιχειρήσεις που μπορούν να ανταγωνιστούν πέρα από τα σύνορά μας.

Για να συμβεί αυτό χρειάζονται δεξιότητες, χρηματοδότηση, δεδομένα, υπολογιστική ισχύς, σύγχρονες υποδομές και ουσιαστική σύνδεση της έρευνας με την παραγωγή.

Μια χώρα δεν γίνεται τεχνολογική επειδή χρησιμοποιεί ChatGPT. Γίνεται όταν μπορεί να δημιουργεί τεχνολογία που χρησιμοποιούν και οι άλλοι.

Αυτό είναι και το περιεχόμενο της ψηφιακής κυριαρχίας: να γνωρίζουμε πού βρίσκονται τα δεδομένα μας, ποιος ελέγχει τις κρίσιμες υποδομές και πόση ελληνική και ευρωπαϊκή τεχνογνωσία δημιουργείται μέσα από τις μεγάλες ψηφιακές επενδύσεις.

Η περιφέρεια δεν μπορεί να μείνει πίσω

Η ψηφιακή μετάβαση δεν μπορεί να αφορά μόνο την Αθήνα και τα μεγάλα αστικά κέντρα. Οι ψηφιακές υποδομές δεν επηρεάζουν απλώς την ταχύτητα του Διαδικτύου.

Επηρεάζουν τις δουλειές, τις επενδύσεις, την εκπαίδευση, την τηλεϊατρική και τη δυνατότητα ενός ανθρώπου να ζήσει και να δημιουργήσει στον τόπο του.

Δεν μπορεί η απόσταση από την Αθήνα να σημαίνει και απόσταση από το ψηφιακό μέλλον.

Τέσσερις προτεραιότητες

Η επόμενη ψηφιακή Ελλάδα πρέπει να στηριχθεί σε τέσσερις πυλώνες: Υποδομές, Δεξιότητες, Κανόνες και Καινοτομία.

Σύγχρονες υποδομές σε ολόκληρη τη χώρα. Μαζική επένδυση στις ψηφιακές δεξιότητες. Στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων ώστε να αξιοποιήσουν AI, cloud και δεδομένα και όχι απλώς να αγοράσουν εργαλεία. Περισσότερη ελληνική τεχνογνωσία και σύνδεση της έρευνας με την παραγωγή.

Και ένα διαφορετικό ψηφιακό κράτος: ένα κράτος που δεν ζητά συνεχώς από τον πολίτη στοιχεία που ήδη διαθέτει, που διασυνδέει πραγματικά τα μητρώα και τα πληροφοριακά του συστήματα και που αξιοποιεί την Τεχνητή Νοημοσύνη με διαφάνεια, λογοδοσία και προστασία των δικαιωμάτων του πολίτη.

Σε αυτή την κατεύθυνση πρέπει να κινηθεί και μια σύγχρονη προοδευτική ψηφιακή πολιτική. Και αυτή είναι η κατεύθυνση που οφείλει να εξειδικεύσει ακόμη περισσότερο και η ψηφιακή πρόταση του ΠαΣοΚ: όχι περισσότερη τεχνολογία ως αυτοσκοπός, αλλά τεχνολογία που δημιουργεί περισσότερη παραγωγικότητα, περισσότερες ευκαιρίες και περισσότερη ελληνική προστιθέμενη αξία.

Γιατί τελικά το πραγματικό ερώτημα δεν είναι πόση τεχνολογία έχουμε.

Είναι τι παράγουμε με αυτήν, ποιος ωφελείται από αυτήν και πόσο από το ψηφιακό μας μέλλον μπορούμε να διαμορφώσουμε εμείς οι ίδιοι.

Αυτό είναι το πραγματικό ψηφιακό στοίχημα της χώρας.

*Νέζης Μελέτιος Αν. Γραμματέας Τομέα Ψηφιακής Πολιτικής ΠαΣοΚ